Bắt đầu làm gia sư tự do: danh sách việc cần làm

Tóm tắt danh sách

1. Dạy môn gì, cho ai?

"Nhận dạy kèm các môn" thì khó giới thiệu. "Dạy Toán lớp 9 ôn thi vào 10" hay "Luyện nói IELTS cho người đi làm, online" thì dễ, vì phụ huynh biết ngay có hợp với con mình không. Bắt đầu với môn và cấp học bạn mạnh nhất, mở rộng sau khi có nhu cầu.

• Môn và cấp học: tiểu học, THCS, THPT, luyện thi, đại học, người đi làm.
• Hình thức: đến nhà học sinh, học sinh đến nhà bạn, online, hoặc kết hợp. Online mở rộng phạm vi; dạy tại nhà có thể tính giá khác vì phải đi lại.
• Kèm 1-1 hay nhóm nhỏ: nhóm thu được nhiều hơn mỗi giờ nhưng phải chuẩn bị kỹ hơn và cần giá riêng cho mỗi học sinh.

2. Nên lấy giá bao nhiêu?

Xem các gia sư cùng kinh nghiệm đang lấy bao nhiêu cho môn của bạn ở khu vực của bạn, qua các nhóm tìm gia sư và trung tâm gia sư. Đặt mình trong khoảng đó theo kinh nghiệm và kết quả, đừng hạ thấp hơn chỉ vì ngại. Giá khởi điểm thấp rất khó tăng lại với cùng một gia đình.

Rồi chọn cách tính: theo giờ, theo buổi hay theo tháng. Hầu hết gia sư mới tính theo buổi, sau đó chuyển học sinh học đều sang gói tháng. Bài tính học phí theo giờ, theo buổi hay theo tháng so sánh ba cách này.

3. Cần quy định gì trước buổi học đầu?

Viết ra một lần và gửi cho mọi gia đình mới. Nghe có vẻ hình thức với việc dạy kèm, nhưng nó chặn trước những chuyện hay gây mất lòng nhất.

• Nghỉ học và vắng không báo: cần báo trước bao lâu, buổi vắng tính thế nào. Dùng mẫu quy định nghỉ học.
• Điều khoản học phí: khi nào gửi hóa đơn, hạn trả, trả chậm thì sao. Dùng mẫu điều khoản học phí.
• Một bản thỏa thuận ngắn gom tất cả lại, kèm cách cư xử và quy định khi học online. Dùng mẫu thỏa thuận dạy kèm.

4. Đăng ký, thuế và các yêu cầu khác thì sao?

Quy định thế nào đi nữa, hãy có một hóa đơn cho mỗi khoản thu ngay từ đầu. Dễ hơn nhiều so với việc lục lại cả năm thu nhập từ tin nhắn Zalo và sao kê ngân hàng.

5. Ghi chép thế nào?

Bạn cần bốn thứ: học sinh là ai, lịch học khi nào, buổi nào đã dạy, và mỗi gia đình còn nợ bao nhiêu. Cuốn sổ tay đủ dùng cho hai học sinh. File Excel đủ cho vài em. Nhiều hơn nữa thì dữ liệu bắt đầu lệch nhau: điểm danh một nơi, hóa đơn một nơi, tiền về ở app ngân hàng.

1. 1

   Mỗi học sinh một hồ sơ

   Tên, liên hệ phụ huynh, môn, giá, cách tính tiền và ghi chú.

2. 2

   Lịch dạy

   Buổi học hằng tuần đặt thành chuỗi lặp lại, không phải nhập lại mỗi tuần.

3. 3

   Điểm danh trong ngày

   Đánh dấu đã học, vắng có phép hay vắng không phép ngay sau buổi, không đợi cuối tháng.

4. 4

   Hóa đơn lập từ điểm danh

   Mỗi gia đình một hóa đơn mỗi kỳ, liệt kê từng buổi kèm ngày.

6. Phụ huynh trả tiền bằng cách nào?

Dùng cách phụ huynh quanh bạn đã quen. Ở Việt Nam, đó gần như luôn là chuyển khoản hoặc quét mã QR. In thông tin lên mọi hóa đơn để không phụ huynh nào phải hỏi lại. Có học sinh ở nước ngoài thì đọc cách thu học phí học sinh ở nước ngoài, muốn dùng mã QR thì đọc nhận học phí bằng mã QR.

7. Học sinh đầu tiên từ đâu ra?

Gần như luôn từ người quen: bạn bè, họ hàng, bạn học cũ, đồng nghiệp, phụ huynh cùng trường với con cháu trong nhà. Nói rõ bạn dạy gì và nhờ họ giới thiệu. Bài cách tìm học sinh dạy kèm nói về giới thiệu, nhóm phụ huynh, trung tâm gia sư và trang giới thiệu bản thân.

Những lỗi hay gặp khi mới bắt đầu

• Hạ giá để có học sinh đầu tiên. Có tác dụng, nhưng sau đó gia đình mong giữ mức giá ấy nhiều năm. Hãy đặt giá trong khoảng bình thường và cho học thử thay vì giảm giá.
• Thỏa thuận mọi thứ bằng lời. Quy định nghỉ học và học phí chỉ nói miệng thì mỗi bên nhớ một kiểu. Viết ra một lần.
• Nhận mọi môn, mọi lớp. Dạy năm môn ở ba cấp là năm bộ giáo án phải soạn. Nhận hẹp lại thì dễ soạn, dễ định giá và dễ được giới thiệu hơn.
• Đếm buổi vào cuối tháng. Trí nhớ không phải sổ điểm danh. Hãy điểm danh trong ngày.
• Dạy nhiều tuần rồi mới gửi hóa đơn đầu tiên. Gửi hóa đơn ngay cuối kỳ đầu, để gia đình quen nhịp của bạn từ đầu.
• Để tiền dạy kèm lẫn với tiền cá nhân mà không ghi chép. Mới bắt đầu chưa cần tài khoản riêng, nhưng mỗi khoản thu nên có một hóa đơn.

Tháng đầu tiên

1. Gửi quy định cho mọi gia đình mới trước buổi đầu, và giữ lại tin nhắn trả lời.
2. Hỏi thông tin và mục tiêu theo danh sách nhận học sinh mới.
3. Điểm danh sau mỗi buổi.
4. Gửi hóa đơn đầu tiên vào cùng một ngày, có hạn thanh toán và thông tin nhận tiền.
5. Cuối tháng, hỏi gia đình hài lòng nhất xem họ có biết ai cần gia sư không.

Quản lý bằng Tutitor

Tutitor giữ học sinh, lịch dạy, điểm danh và hóa đơn ở một chỗ, nên phần ghi chép ở bước 5 tự khớp với nhau mà không cần file Excel.

• Miễn phí, mọi tính năng, không có gói trả phí.
• Hóa đơn được tạo từ điểm danh (có mặt / vắng có phép / vắng không phép, kèm phí vắng mặt).
• Phụ huynh không cần tài khoản.